Trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) để không nhiều năm ở Thanh Hóa. Ảnh: Văn Thanh

Những công trình bị bỏ hoàng ở trung tâm đô thị Thanh Hóa

Nằm trên tuyến đường Trần Phú, giữa trung tâm "siêu phường" Hạc Thành, trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) từng là địa điểm quen thuộc của người dân phố thị trong nhiều năm. Tuy nhiên, kể từ khi lực lượng công an chuyển đến trụ sở mới, khu đất này gần như bị bỏ trống.

Điều đáng nói, đây là khu đất có vị trí đặc biệt thuận lợi, nằm ở khu vực trung tâm đô thị, có giá trị thương mại cao. Thế nhưng nhiều năm trôi qua, công trình vẫn chưa được sắp xếp, chuyển đổi công năng hoặc bàn giao cho đơn vị khác sử dụng. Trong khi đó, việc quản lý thiếu chặt chẽ khiến một phần khuôn viên của sân trụ sở trở thành nơi tập kết xe kéo rác tạm thời, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng mỹ quan đô thị.

Một phần khuôn viên của trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) được biến thành nơi tập kết các xe chở rác. Ảnh: Văn Thanh

Không xa đó là Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng, thuộc phường Hàm Rồng, công trình từng được kỳ vọng trở thành điểm nhấn kiến trúc và văn hóa của thành phố Thanh Hóa (cũ). Tọa lạc trên khu đất rộng hơn 35.650m², gồm 7 khu nhà với 48 phòng làm việc cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, công trình được đưa vào sử dụng cuối năm 2014 với tổng mức đầu tư hơn 160 tỷ đồng từ nguồn vốn vay của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và vốn đối ứng của ngân sách Nhà nước.

Đây từng là một trong những hợp phần quan trọng thuộc Dự án Phát triển toàn diện TP Thanh Hóa. Thế nhưng, nghịch lý là kể từ khi hoàn thành, nơi đây gần như chưa từng tổ chức sự kiện văn hóa, chính trị nào tương xứng với quy mô đầu tư.

Để hoang lâu ngày, trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) chở thành nơi để đồ chở rác. Ảnh: Văn Thanh

Năm 2015, khi trụ sở UBND TP Thanh Hóa (cũ) được tháo dỡ để xây dựng mới, thành phố đã tạm thời sử dụng Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng làm nơi làm việc. Đến năm 2019, khi trụ sở Thành ủy và UBND thành phố chuyển về cơ sở mới, trung tâm lại rơi vào cảnh vắng bóng người.

Ngoài một thời gian ngắn được sử dụng làm khu cách ly tập trung trong giai đoạn dịch Covid-19, công trình gần như bị bỏ không cho đến nay. Sau nhiều năm không khai thác, hàng loạt hạng mục đã xuống cấp. Sơn tường bong tróc, gạch lát nền hư hỏng, cửa kính vỡ, hệ thống điện xuống cấp. Một công trình được đầu tư hàng trăm tỷ đồng đang từng ngày hao mòn bởi thời gian và sự lãng phí.

Hai công trình nói trên chỉ là những ví dụ điển hình cho thực trạng nhà, đất công dôi dư đang tồn tại trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa.

Cần biến tài sản công thành nguồn lực phát triển

Theo số liệu từ UBND tỉnh Thanh Hóa, trong giai đoạn thực hiện sắp xếp, xử lý tài sản công theo các quy định của xoso 8844.com, toàn tỉnh có tới 11.079 cơ sở nhà, đất thuộc diện phải sắp xếp, xử lý theo Nghị định số 167/2017/NĐ-CP và Nghị định số 67/2021/NĐ-CP.

Trong số này, có 418 cơ sở được chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý; 45 cơ sở thuộc diện thu hồi; 365 cơ sở được phê duyệt phương án bán đấu giá tài sản, chuyển nhượng quyền sử dụng đất; 281 cơ sở được điều chuyển cho các đơn vị có nhu cầu sử dụng.

Trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) hiện vẫn đang bỏ hoang ở địa điểm đắc địa thuộc phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa. Ảnh: Văn Thanh

Đến giai đoạn thực hiện theo Nghị định số 03/2025/NĐ-CP và Nghị định số 286/2025/NĐ-CP, toàn tỉnh Thanh Hóa tiếp tục rà soát 1.021 cơ sở nhà, đất cần sắp xếp lại. Đến cuối tháng 5/2026, UBND tỉnh đã phê duyệt phương án xử lý đối với 541 cơ sở, trong đó có 382 cơ sở chuyển giao về Trung tâm Phát triển quỹ đất và UBND các xã, phường quản lý.

Tuy nhiên, vẫn còn 480 cơ sở đang trong quá trình xử lý. Con số này cho thấy khối lượng tài sản công dôi dư trên địa bàn tỉnh Thanh Háo là rất lớn. Nếu không được xử lý kịp thời sẽ phát sinh nguy cơ xuống cấp, lấn chiếm, sử dụng sai mục đích, gây thất thoát và lãng phí nguồn lực Nhà nước.

Cửa ra vào Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng hư hỏng, bị bỏ hoang nhiều năm nay. Ảnh: Văn Thanh

Thực tế cho thấy, quá trình xử lý nhà, đất dôi dư hiện vẫn gặp nhiều khó khăn. Một số cơ sở chưa đầy đủ hồ sơ pháp lý về đất đai. Nhiều trường hợp tài sản có hiện trạng phức tạp, bị lấn chiếm hoặc cho mượn, cho thuê không đúng quy định. Một số cơ sở ở vùng sâu, vùng xa sau sắp xếp đơn vị hành chính không còn phù hợp với mô hình tổ chức mới nên khó tìm phương án sử dụng hiệu quả.

Ngoài ra, việc phối hợp giữa các cơ quan Trung ương và địa phương trong quá trình bàn giao, tiếp nhận tài sản có thời điểm chưa thực sự đồng bộ, khiến tiến độ xử lý bị kéo dài.

Toàn cảnh Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng bị bỏ hoang nhiều năm nay. Ảnh: Văn Thanh

Nhận diện rõ nguy cơ lãng phí nguồn lực công, thời gian qua, xoso 8844.com, Bộ xoxo66 và UBND tỉnh Thanh Hóa đã liên tục ban hành các văn bản chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ sắp xếp, xử lý tài sản công.

UBND tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các cơ quan, đơn vị rà soát toàn bộ quỹ nhà, đất sau sắp xếp đơn vị hành chính; không để xảy ra tình trạng bỏ trống, sử dụng sai mục đích hoặc sử dụng kém hiệu quả.

Đối với các cơ sở dôi dư, tỉnh Thanh Hóa đang định hướng ưu tiên chuyển đổi công năng phục vụ các mục tiêu công cộng như giáo dục, y tế, văn hóa, sinh hoạt cộng đồng hoặc điều chuyển cho các cơ quan có nhu cầu sử dụng thực tế.

Những song sắt tường rào của Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng đã gỉ, do nhiều năm không được tu bổ, bỏ hoang. Ảnh: Văn Thanh

Riêng đối với những khu đất có lợi thế thương mại, việc tổ chức đấu giá, khai thác theo quy định được xem là giải pháp quan trọng nhằm tạo nguồn thu cho ngân sách, đồng thời phát huy giá trị tài sản công.

Trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí theo tinh thần chỉ đạo của Trung ương, việc xử lý hiệu quả quỹ nhà, đất dôi dư không đơn thuần là nhiệm vụ quản lý tài sản công mà còn là yêu cầu cấp thiết để giải phóng nguồn lực phát triển.

Bởi phía sau mỗi trụ sở bỏ hoang, mỗi khu đất vàng chưa được khai thác là hàng chục, hàng trăm tỷ đồng vốn đầu tư của Nhà nước đang bị “đóng băng”. Nếu được xử lý kịp thời, những tài sản này có thể trở thành trường học, cơ sở y tế, thiết chế văn hóa hoặc những dự án phát triển kinh tế - xã hội phục vụ cộng đồng.

Trung tâm hội nghị Hàm Rồng nhiều năm bỏ hoang, không sử dụng, gây lãng phí tiền đầu tư của Nhà nước. Ảnh: Văn Thanh

Từ thực trạng của trụ sở Công an TP Thanh Hóa (cũ) hay Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng, có thể thấy rằng điều người dân mong đợi không chỉ là những quyết định trên giấy tờ, mà là những hành động cụ thể để các tài sản công sớm được đưa vào sử dụng hiệu quả ở Thanh Hóa.

Khi những khu đất vàng không còn bị bỏ quên, khi những công trình từng bị lãng phí được hồi sinh bằng những giá trị mới, đó cũng là lúc nguồn lực công được phát huy đúng nghĩa của nó, phục vụ sự phát triển của địa phương và lợi ích của người dân.