Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra từ ngày 19 đến ngày 25/1 tại Thủ đô Hà Nội. Một trong những nội dung được cử tri, Nhân dân đặc biệt quan tâm là công tác nhân sự - bầu Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra từ ngày 19 đến ngày 25/1 tại Thủ đô Hà Nội

Quy chế bầu cử trong Đảng mới nhất được đề cập trong Quyết định số 190 của Ban Chấp hành Trung ương, do Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành ngày 10/10/2024.

Theo Quyết định 190, việc bầu cử ở Đại hội đại biểu toàn quốc do Đại hội quyết định. Việc bầu cử trong Đảng thực hiện theo nguyên tắc tập trung dân chủ; bình đẳng, trực tiếp, đa số quá bán.

Quyết định nêu rõ, hình thức bỏ phiếu kín được thực hiện trong nhiều trường hợp, trong đó áp dụng khi bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng; bầu Bộ xoxo66, Tổng Bí thư, Ban Bí thư.

Việc bầu Ủy ban Kiểm tra, Chủ nhiệm, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra; việc lấy phiếu xin ý kiến về các ứng cử viên để đưa vào danh sách bầu cử …, cũng thực hiện theo hình thức bỏ phiếu kín.

Với việc bầu Bộ xoxo66, quy trình bầu được quy định theo các bước sau:

1. Phiên họp thứ nhất của Ban Chấp hành Trung ương Đảng do Tổng Bí thư khoá trước (tái cử hoặc không tái cử) làm triệu tập viên khai mạc và chủ trì cho đến khi bầu xong Đoàn Chủ tịch hội nghị.

Trường hợp Tổng Bí thư khoá trước không thể làm triệu tập viên thì Đoàn Chủ tịch Đại hội cử triệu tập viên.

2. Đoàn Chủ tịch Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng báo cáo về đề án và đề nghị số lượng Uỷ viên Bộ xoxo66 cần bầu.

3. Hội nghị thảo luận, biểu quyết về số lượng Uỷ viên Bộ xoxo66.

4. Đoàn Chủ tịch báo cáo danh sách những người được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá trước đề cử vào Bộ xoxo66,

5. Tiến hành ứng cử, đề cử.

6. Họp tổ để thảo luận.

7. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định.

Lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).

8. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử Bộ xoxo66.

9. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.

Quyết định 190 quy định về các bước bầu Ban Bí thư, gồm:

1. Tổng Bí thư thay mặt Đoàn Chủ tịch Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng báo cáo về đề án và đề nghị số lượng Uỷ viên Ban Bí thư cần bầu.

2. Hội nghị thảo luận, biểu quyết về số lượng Uỷ viên Ban Bí thư.

3. Đoàn Chủ tịch báo cáo danh sách những người được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá trước đề cử vào Ban Bí thư.

4. Tiến hành ứng cử, đề cử.

5. Họp tổ để thảo luận.

6. Đoàn Chủ tịch tổng hợp danh sách những người tự ứng cử, được đề cử; đề xuất những trường hợp được rút và không được rút khỏi danh sách bầu cử, báo cáo hội nghị xem xét, quyết định.

Lấy phiếu xin ý kiến của hội nghị đối với những người tự ứng cử, được đề cử tại hội nghị (nếu cần).

7. Lập danh sách bầu cử, hội nghị biểu quyết thông qua số lượng và danh sách bầu cử Ban Bí thư.

8. Bầu cử, kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử.

Kết quả bầu cử được tính trên số phiếu bầu hợp lệ.

Theo Quy định, phiếu hợp lệ là phiếu do ban kiểm phiếu phát ra, phiếu bầu đủ hoặc thiếu số lượng cần bầu; phiếu bầu mà danh sách bầu cử chỉ có một người, người bầu cử đánh dấu X vào một trong hai ô đồng ý hoặc không đồng ý; phiếu bầu nhiều người mà không có số dư, người bầu cử đánh dấu X vào cả hai ô (đồng ý và không đồng ý) hoặc không đánh dấu X vào cả hai ô (đồng ý và không đồng ý) tương ứng với họ và tên của một người hoặc một số người trong danh sách bầu cử.

Trường hợp phiếu bầu nhiều người mà không có số dư, người bầu cử đánh dấu “X” vào cả ô đồng ý và ô không đồng ý hoặc không đánh dấu X vào cả hai ô đồng ý, không đồng ý tương ứng với họ và tên người nào thì không tính vào kết quả bầu cử của người đó (phiếu đó vẫn được tính là phiếu hợp lệ).

Với đại hội đại biểu, người trúng cử phải đạt số phiếu bầu quá một nửa so với tổng số đại biểu chính thức được triệu tập trừ số cấp ủy viên cấp triệu tập đại hội vắng mặt suốt thời gian đại hội, đại biểu chính thức vắng mặt suốt thời gian đại hội không có đại biểu dự khuyết thay thế.

Trường hợp số người đạt số phiếu bầu quá một nửa nhiều hơn số lượng cần bầu thì những người trúng cử là những người có số phiếu cao hơn lấy từ trên xuống cho đến khi đủ số lượng cần bầu.