Ngành dệt may đứng trước cơ hội mở rộng thị phần, nhưng vẫn phải xoay trở giữa vòng vây thuế quan và sức ép cạnh tranh. Ảnh: C.V

Nhờ lợi thế thuế quan và sức mua cải thiện tại các thị trường chủ lực, triển vọng tăng trưởng của ngành được kỳ vọng sẽ tiếp tục duy trì trong những tháng cuối năm.

Xuất khẩu bật tăng nhờ đơn hàng sớm từ Mỹ và EU

Theo báo cáo ngành dệt may 6 tháng đầu năm của ASEANSC, kim ngạch xuất khẩu hàng may mặc Việt Nam trong nửa đầu năm đạt khoảng 18,7 tỷ USD, tăng 12,3% so với cùng kỳ năm trước. Mức tăng trưởng này được đánh giá là tích cực trong bối cảnh kinh tế thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều bất ổn, đặc biệt là chính sách thuế của Mỹ đang trong giai đoạn điều chỉnh.

Động lực chính đến từ sự phục hồi sức mua tại Mỹ và châu Âu (EU), cùng với xu hướng nhập khẩu sớm của các thương hiệu thời trang lớn nhằm ứng phó với rủi ro thuế. Trong 5 tháng đầu năm 2025, chi tiêu hộ gia đình tại Mỹ và EU lần lượt tăng 5,1% và 1,5% so với cùng kỳ, góp phần tạo lực cầu ổn định cho hàng may mặc nhập khẩu từ Việt Nam.

Thị trường Mỹ tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt, chiếm 44,7% tổng kim ngạch xuất khẩu ngành may mặc trong 6 tháng đầu năm. Xuất khẩu sang thị trường này đạt 8,3 tỷ USD, tăng 17,5% so với cùng kỳ. Tăng trưởng được thúc đẩy bởi sức tiêu thụ nội địa tăng 4% trong 5 tháng đầu năm và chiến lược “nhập hàng sớm tránh thuế” từ các nhà bán lẻ.

Đặc biệt, trong tháng 5/2025, kim ngạch xuất khẩu hàng may mặc sang Mỹ đạt 1,57 tỷ USD, tăng 26,5%, mức cao nhất theo tháng kể từ đầu năm. Diễn biến này cho thấy phản ứng kịp thời của doanh nghiệp và đối tác nhập khẩu trước các điều chỉnh thuế có thể có hiệu lực từ quý III/2025.

Các thị trường lớn khác cũng tăng trưởng tích cực. Xuất khẩu sang EU đạt 2,2 tỷ USD (tăng 15,4%), Nhật Bản đạt 2,1 tỷ USD (tăng 10,8%). Riêng Hàn Quốc giảm 2,8% do sự cạnh tranh gia tăng từ Trung Quốc, quốc gia đang chuyển hướng xuất khẩu sang Hàn để giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ.

Lợi thế thuế quan mở ra dư địa tăng trưởng, nhưng rủi ro vẫn hiện hữu

Báo cáo của ASEANSC nhận định, triển vọng xuất khẩu ngành dệt may trong nửa cuối năm tiếp tục tích cực, nhưng tốc độ tăng trưởng có thể chững lại. Dự báo kim ngạch xuất khẩu hàng may mặc của Việt Nam cả năm 2025 đạt khoảng 40,1 tỷ USD, tăng 8,4% so với 2024. Riêng trong 6 tháng cuối năm, tăng trưởng dự kiến đạt 5%, thấp hơn nửa đầu năm.

Nguyên nhân là hiệu ứng đẩy mạnh xuất khẩu trước điều chỉnh thuế đã qua, trong khi thương mại toàn cầu vẫn đối mặt với nhiều biến động. Tình trạng tồn kho cao tại các hãng thời trang lớn cũng có thể kìm hãm nhu cầu nhập khẩu trong nửa cuối năm.

Tuy nhiên, Việt Nam được đánh giá có lợi thế rõ rệt về thuế quan so với các đối thủ. Khi Mỹ áp thuế nhập khẩu hàng dệt may với Trung Quốc, Bangladesh, Campuchia ở mức khá cao, thì Việt Nam vẫn giữ mức từ 20 - 40% (trong đó 20% là mức MFN hiện hành). Nhờ đó, thị phần hàng may mặc Việt Nam tại Mỹ được dự báo tăng từ 19% lên 21% trong năm 2025, đặc biệt ở phân khúc hàng cao cấp, nơi Việt Nam và Trung Quốc cùng cạnh tranh trực tiếp.